Kardeş Kalemler

Dil Araştırmaları

Kalemdaş

Türk Dünyası Edebiyat Dergileri Kongresi

AYB - Edebiyat Akademisi

Uluslararası Kaşgarlı Mahmud Hikâye Yarışması

Bengü Yayıncılık

Türk Dünyasında Edebiyat Adamı Ödülleri

Sempozyum, geçtiğimiz günlerde vefat eden, Azerbaycan’ın ve Türk dünyasının büyük şairi Bahtiyar Vahapzade’ye ithaf edilmiş; dolayısıyla açılıştan sonraki oturum Vahapzade’yi anma programı olarak düzenlenmiştir. Programda Bahtiyar Vahapzade’yi yakından tanıyan Anar Rızayev, Abdulhamit Avşar, Kâmil Veli Nerimanoğlu, Yavuz Bülent Bakiler ve Yavuz Akpınar’ın şairle ilgili görüş ve hatıraları dile getirilmiştir.

31 Mart ve 01 Nisan günlerinde programın sempozyum bölümü gerçekleştirilmiş; sempozyumda konuyla ilgili 20 bildiri sunulmuş ve günün sonunda yapılan değerlendirme toplantılarında bildiriler tartışılmıştır. Ayrıca ilk gün, Avrasya Yazarlar Birliği Başkanı Yakup Deliömeroğlu’nun başkanlığında, Türkiye, Özbekistan, Türkmenistan, Kırgızistan ve Azerbaycan’dan gelen yayınevi temsilcilerinin katıldığı bir yuvarlak masa toplantısı yapılmış ve aktarılan eserlerin yayımlanmasıyla ilgili sorunlar ele alınıp tartışılmıştır.

02 - 03 Nisan günlerinde programın uygulama atölyesi bölümü gerçekleştirilmiştir. Bu bölümde 10 ülkeden (Azerbaycan, Başkurdistan, Çuvaşistan, Gagauz Yeri, Kazakistan, Kırgızistan, Kırım, Özbekistan, Tataristan, Türkmenistan) gelen 23 konuk kendi lehçelerinden Türkiye Türkçesine ve Türkiye Türkçesinden kendi lehçelerine aktarma ve çeviri çalışmaları yapmışlardır. Türkiye Türkçesinden klasik metin olarak Yunus Emre’nin Şol Cennetin Irmakları, çağdaş metin olarak Tarık Buğra’nın Oğlumuz hikâyesi, halk edebiyatı metni olarak Peri Kızı Masalı konuklarca kendi lehçelerine aktarılmıştır. Diğer lehçelerden de konukların seçtikleri klasik, çağdaş ve halk edebiyatı metinleri Türkiye Türkçesine aktarılmıştır. İki günlük aktarma çalışmaları sırasında genç aktarıcılarla hocalar ve uzmanlar arasında görüş alışverişinde bulunulmuştur. Gün sonunda yapılan değerlendirme toplantılarında da genç aktarıcılar görüşlerini dile getirmişlerdir.

04 Nisan 2009 Cumartesi günü, konuklar için düzenlenen İstanbul gezisine ayrılmıştır.

Dört günlük çalışma sonunda ortaya çıkan tespit ve öneriler şunlardır:

1. Toplantının sempozyum bölümünde lehçeler arası aktarmalarla ilgili ciddi bir döküm (envanter) ortaya çıkmış ve belli başlı sorunlar örneklerle dile getirilmiştir. Bazı bildirilerde konunun tarihî ve teorik zemini de ortaya konulmuştur.

2. Lehçeler arası aktarma ve çeviriyle ilgili uygulama atölyesinin bir ilk deneme olduğu tespit edilmiş; bu denemenin sonraki çalışmalar için iyi bir başlangıç olacağı değerlendirilmiştir. Uygulama atölyesinde yapılan aktarmaların, son şeklini aldıktan sonra orijinal dildeki metinle birlikte yayımlanmasının yararlı olacağı konusunda görüş birliğine varılmıştır.

3. Toplantı boyunca aktarma, çeviri (tercüme), uygunlaştırma ve uyarlama terimleri tartışılmış ve bu konuda bir anlaşmaya varılması arzuları dile getirilmiştir.

4. Konuşurları çok az bulanan ve dilleri kaybolmaya yüz tutmuş olan, hatta UNESCO tarafından tehlikedeki diller kapsamına alınan Karay, Hakas, Altay, Fuyü Kırgızcası gibi Türk lehçeleri üzerinde özel bir dikkat gösterilmesi ve büyük Türk ülkelerinin sorumlu kuruluşlarının bu konuya dikkatlerinin çekilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

5. Toplantının her yıl başka bir Türk ülkesinde tekrarlanması ve böylece toplantıya bir süreklilik kazandırılmasının uygun olacağına karar verilmiştir. Bir sonraki toplantıdan 6 ay önce, aktarılacak eserlerin metin listesinin görev alacak aktarıcı - çeviricilere ulaştırılması kararı alınmıştır.

6. Genel toplantıdan önce genç aktarıcılara 15 günlük kurs verilmesinin yararlı olacağı konusunda birleşilmiştir.

7. Türk lehçeleri arasında yapılacak aktarma ve çeviriler için, TÜRKSOY tarafından Türk devlet ve topluluklarından akademisyen ve yazarların yer alacağı bir aktarıcı - çeviriciler kurulunun oluşturulması ve kurulun sekreteryasının Avrasya Yazarlar Birliğince yürütülmesi konusunda görüş birliğine varılmıştır. Türk lehçeleri arasında öncelikli olarak çevrilecek edebî ve ilmî eserlerin tesbit edilmesinin de bu kurulca yapılması konusunda görüş birliğine varılmıştır.

8. Bilgisayar destekli çeviri programlarının oluşturulması ve oluşturulacak programın web sayfalarına yerleştirilmesinin uygun olacağına karar verilmiştir.

9. Türk lehçeleri arasındaki aktarma çalışmalarıyla ilgili olarak bir site oluşturulmasına ve bu konudaki çalışmaların oluşturulacak sitede toplanmasına, bu konu ile ilgili tez ve kitapların eser sahiplerine telif ücreti ödenerek PDF formatında bu sitede yayımlanmasına karar verilmiştir.

10. Türk lehçeleri arasında yapılan başarılı çalışmaların her yıl ödüllendirilmesinin uygun olduğuna karar verilmiştir.

11. Televizyon dizi ve filmlerinin lehçeler arası aktarılması konusunda gerekli girişimlerin yapılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

12. İlgili ülke yetkililerinin konuya dikkatlerinin çekilmesi ve Türk lehçeleri arasında profesyonel aktarıcı - çevirici yetiştirilmesinin sağlanması konusunda görüş birliğine varılmıştır.

13. Sonuç bildirisinin TÜRKSOY’a üye ülke ve toplulukların Kültür Bakanlıklarına ulaştırılması için tavsiye kararı alınmıştır.

Has Bahçe Edebiyat Sohbetleri

II. Uluslararası Dede Korkut Tiyatro Eseri Yarışması
 

Copyright © 2017 Avrasya Yazarlar Birligi. All Right Reserve.
AYB Türk Dünyası Yazarlar Birliği üyesidir.